İnsülin direnci olanlarda Hashimoto diyeti nasıl olmalı?
Hashimoto ile insülin direnci birlikteyse beslenmenin merkezinde kan şekerini dalgalandırmayan, düşük glisemik bir Akdeniz tipi tabak yer alır. Karbonhidrat kesilmez; kaynağı ve miktarı seçilir, her öğüne protein ve sebze eklenir. Hareket ve uyku beslenme kadar önemlidir. Hedef hızlı kilo kaybı değil, sürdürülebilir bir düzendir.
Bu gruba özgü farklar
İnsülin direnci, hücrelerin insülin hormonuna az yanıt vermesidir; kan şekerini dengede tutmak için vücut daha çok insülin üretir. Hipotiroidi (tiroidin az çalışması) metabolizmayı yavaşlatır ve insülin direncine eğilimi artırabilir. Hashimoto'lularda insülin direnci ve kan yağlarında bozulma daha sık bildirilir.
Tiroid değerleri ilaçla dengelendiğinde bu tablo hafifleyebilir; ilaç ayarını hekiminiz yapar. Beslenme kan şekerini ve kiloyu yönetmeye yardım eder. Beslenme düzeni Hashimoto'nun çaresi değildir, hekim tedavisinin yerini tutmaz.
İnsülin direnci olan Hashimoto'lularda kilo vermek daha yavaş olabilir. Bunun nedeni çoğu zaman tek başına tiroid değildir; uyku, hareketsizlik, öğün düzeni ve tabaktaki karbonhidratın türü birlikte rol oynar. Tiroid değerleri dengedeyken kilo verme kuralları herkesle aynıdır: hafif bir kalori açığı, yeterli protein ve düzenli hareket.
Kontrolde hekiminizle konuşabileceğiniz konular
- Açlık kan şekeri, insülin ve HbA1c (üç aylık şeker ortalaması) tahlillerinin gerekip gerekmediği
- Kolesterol ve trigliserit değerleriniz
- Tiroid değerleriniz dengede değilse ilaç ayarının ne zaman gözden geçirileceği
- Kan şekerini etkileyen bir ilaç kullanıyorsanız öğün düzeninin buna göre nasıl kurulacağı
İnsülin direncinde meyve yenir mi?
Yenir. Bütün meyve lif içerdiği için meyve suyuna göre kan şekerini daha yavaş yükseltir. Meyveyi tek başına yemek yerine yoğurt, ceviz ya da peynirle birlikte yemek bu etkiyi daha da yumuşatır. Kuru meyve ve meyve suyu ise küçük porsiyonla sınırlanır.
Ekmek tamamen bırakılmalı mı?
Gerekmez. Beyaz ekmek yerine tam tahıllı ya da çavdarlı ekmek seçmek ve porsiyonu tabağın geri kalanına göre ayarlamak yeterlidir. Çölyak yoksa ekmeği kesmenin insülin direncine ek bir yararı gösterilmemiştir.
Tiroid ilacı insülin direncini düzeltir mi?
Tiroid değerleri düşükken insülin direnci belirginleşebilir; değerler ilaçla dengelendiğinde tablo kısmen hafifleyebilir. Ancak insülin direnci çoğu zaman ayrı bir durum olarak sürer. Bu yüzden ilacın yanında beslenme, hareket ve uyku düzeni de ele alınır. Kan şekerini düşüren bir ilaç başlanması gerekip gerekmediğine hekiminiz karar verir.
Diyetlerin bu gruptaki durumu
| Diyet | Bu gruptaki durumu |
|---|---|
| Düşük glisemik beslenme | Bu grup için ana yaklaşımdır; kan şekerini yavaş yükselten seçimler yapılır |
| Akdeniz tipi beslenme | Uygundur; düşük glisemik seçimlerle birlikte uygulanır |
| Kilo vermek için Hashimoto diyeti | Fazla kilo varsa uygundur; az miktarda kilo kaybı bile insülin duyarlılığını artırabilir |
| Anti-inflamatuar beslenme | Destekleyici; işlenmiş gıda ve şekerin azalması ortak noktadır |
Beslenmede dikkat edilecekler
- Tabak düzeni: tabağın yarısı sebze, çeyreği protein, çeyreği tam tahıl ya da baklagil olsun.
- Karbonhidrat seçimi: beyaz ekmek ve pirinç yerine bulgur, tam tahıllı ekmek, yulaf ve baklagil tercih edin.
- Şeker: şekerli içecek ve meyve suyunu bırakın; tatlıyı ara sıra ve yemekten sonra küçük porsiyonla sınırlayın. Ayrıntı Hashimoto ve şeker yazısında.
- Öğün düzeni: uzun açlıkların ardından büyük öğün yemek kan şekerini dalgalandırır; düzenli öğün daha kolay yönetilir.
- Hareket: yürüyüş ve kas güçlendiren egzersizler insülin duyarlılığını artırır.
- PCOS de varsa: öneriler büyük ölçüde örtüşür; PCOS olanlar sayfasına da bakın.
- Uyku: kısa ve bölünmüş uyku açlık hissini ve kan şekerini olumsuz etkiler; her gece benzer saatte yatmaya çalışın.
Uzman kaynak: diyabetdiyeti.com
Kaynaklar
- Mikulska AA ve ark. Metabolic Characteristics of Hashimoto's Thyroiditis Patients and the Role of Microelements and Diet in the Disease Management. Int J Mol Sci 2022 — Hashimoto'da metabolik özellikler ve insülin direnci
- Danailova Y ve ark. Nutritional Management of Thyroiditis of Hashimoto. Int J Mol Sci 2022 — Hashimoto'da genel beslenme yönetimi