Hashimoto'da glutensiz beslenme
Glutensiz beslenme Hashimoto'lu herkes için zorunlu değil. Çölyak ya da gluten duyarlılığı varsa şarttır; yoksa diyetisyen eşliğinde, belirli bir süre denenip sonucu değerlendirilen bir seçenektir.
Diyetler
Hashimoto'da hangi diyet? Beslenme yaklaşımları
Hashimoto için tek bir resmi diyet yok. Araştırılan ve sık konuşulan yaklaşımlar şunlar: glutensiz beslenme, Akdeniz tipi beslenme, otoimmün protokol (AIP), iltihabı azaltmaya yönelik beslenme, düşük glisemik beslenme ve laktozsuz beslenme. Her sayfa aynı sorulara cevap verir: kime uygun, neler yenir, nelerden kaçınılır, nelere dikkat edilir.
Hashimoto'da Akdeniz tipi beslenme
Akdeniz tipi beslenme sebze, meyve, baklagil, tam tahıl, balık ve zeytinyağına dayanır. Hashimoto için yasakçı olmayan, uzun süre sürdürülebilen ve diğer diyetlerin üzerine kurulabileceği temel bir düzendir.
Otoimmün protokol (AIP) diyeti
AIP, bağışıklık sistemini tetiklediği düşünülen yiyecekleri birkaç hafta tamamen çıkarıp sonra tek tek geri ekleyen bir eleme diyetidir. Hashimoto'da küçük bir çalışmada yaşam kalitesinde iyileşme bildirildi; çok kısıtlayıcı olduğu için uzmansız uygulanmaz.
İltihabı azaltmaya yönelik (anti-inflamatuar) beslenme
Anti-inflamatuar beslenme, vücuttaki düşük düzeyli iltihaplanmayı artıran yiyecekleri azaltıp sebze, meyve, balık, zeytinyağı ve baharatları artırmayı hedefler. Hashimoto'nun çaresi değildir; genel beslenme düzenini kuran, Akdeniz tipine çok yakın bir sofradır.
Düşük glisemik beslenme (insülin direnci eşlik ediyorsa)
Düşük glisemik beslenme, kan şekerini hızla yükseltmeyen yiyecekleri seçmeye dayanır. Hashimoto'ya insülin direnci, prediyabet ya da PCOS eşlik ediyorsa öğün düzeninin temelidir; açlık hissini ve tatlı isteğini de azaltabilir.
Hashimoto'da laktozsuz beslenme
Laktozsuz beslenme, süt şekeri laktozu sindiremeyenler içindir. Hashimoto'lularda laktoz intoleransı sık görülebilir; şikâyet varsa laktozsuz süt ya da az laktozlu yoğurt ve peynir seçilir. Süt ürünleri herkes için yasak değildir.
Kilo vermek için Hashimoto diyeti
Tiroid değerleri ilaçla dengedeyse Hashimoto'da kilo verme kuralları diğer insanlardan pek farklı değildir: hafif bir kalori açığı, her öğünde protein, bol sebze, hareket ve uyku. Aşırı düşük kalorili diyetler önerilmez.
Hashimoto'da diyetisyen takibi (İzmir ve online)
Hashimoto'da beslenme planı; tahlilleriniz, ilaç saatiniz, kilonuz, sindirim şikâyetleriniz ve günlük düzeninize göre kişiye özel kurulur. Görüşmeler Bayraklı'da (İzmir) yüz yüze ya da online yapılabilir.
Sık sorulan sorular
Hashimoto'yum, hangi diyeti uygulamalıyım?
Herkese uyan tek bir Hashimoto diyeti yok. Çoğu kişi için en uygun düzen Akdeniz tipi beslenmedir: sebze, meyve, baklagil, balık, zeytinyağı ve tam tahıl. Çölyak varsa glutensiz, laktoz sorunu varsa laktozsuz düzen eklenir. Hangisinin size uyduğu tahlillerinize, kilonuza ve günlük düzeninize göre belirlenir.
Glutensiz beslenirsem Hashimoto'm geçer mi?
Hayır. Gluteni bırakmak hastalığın kendisini değiştirmez, tiroid ilacının yerini de tutmaz. Çölyak ya da gluten duyarlılığı olanlarda gluteni çıkarmak şikâyetleri azaltabilir. Bu durumlar yoksa glutensiz beslenmenin ek bir yararı gösterilmemiştir. Gluteni kesmeden önce çölyak testi yaptırın; test, gluten yemeye devam ederken yapılır.
AIP diyeti çok kısıtlayıcı geliyor, yine de denemeli miyim?
Zorunda değilsiniz. AIP (otoimmün protokol) birkaç haftalık çıkarma ve sırayla geri ekleme dönemidir; Hashimoto'yu iyileştirdiği gösterilmemiştir. Yorgunluk ya da sindirim şikâyeti süren bazı kişilerde denenir. Uzun süre uygulanırsa besin eksikliği riski doğar, bu yüzden kısa süreli ve diyetisyen eşliğinde yapılmalıdır.
Hashimoto'da kilo vermek için kalori saymam gerekir mi?
Çoğu zaman gerekmez. Tabağın yarısını sebze, çeyreğini protein, çeyreğini tam tahıl ya da baklagil yapmak, şekerli içeceği bırakmak ve akşam atıştırmasını azaltmak çoğu kişide yeterlidir. Tiroid değerleriniz ilaçla dengedeyse kilo verme hızı pek farklı değildir; dengede değilse önce hekiminize görünün.