Hashimoto'da ketojenik diyet mi, Akdeniz tipi beslenme mi?
Hashimoto'da ketojenik diyet konusunda yeterli araştırma yoktur; bu yüzden ketojenik beslenme Hashimoto için önerilen bir yol sayılmaz. Akdeniz tipi beslenme ise daha esnek, eksiklik riski düşük ve uzun süre sürdürülebilen bir düzendir. Kilo vermek isteyen çoğu kişi için Akdeniz tipi tabak üzerine hafif bir kalori açığı yeterlidir.
Yan yana karşılaştırma
Ketojenik diyet karbonhidratı çok düşürüp yağı artırır. Amaç, vücudun enerji için yağ yıkımından oluşan ketonları kullanmasıdır. Akdeniz tipi beslenmede ise karbonhidrat çıkmaz, kaynağı seçilir: tam tahıl, baklagil, sebze ve meyve. Kısa süreli bir kilo kaybı görülse bile, diyet bırakıldığında kiloların geri gelmesi sık rastlanan bir durumdur.
Ketojenik diyetin kilo kaybı ve kan şekeri üzerine genel araştırmaları vardır, ancak bunlar Hashimoto'lularda yapılmamıştır. Bu karşılaştırmada ketojenik tarafındaki bilgiler bu yüzden temkinlidir. Akdeniz tipi beslenme ise Hashimoto için yazılmış beslenme derlemelerinin önerdiği düzene yakındır.
| Ölçüt | Ketojenik diyet | Akdeniz tipi beslenme |
|---|---|---|
| Ne çıkar | Ekmek, pirinç, makarna, bulgur, baklagiller, patates, meyvelerin çoğu, şeker | Hiçbir grup tamamen çıkmaz; işlenmiş gıda ve şekerli içecek azalır |
| Ne kadar kısıtlayıcı | Çok yüksek; küçük bir karbonhidrat fazlası düzeni bozar | Az |
| Araştırmalar ne diyor | Hashimoto'da bu konuda yeterli araştırma yok | Hashimoto'da bitkisel ağırlıklı beslenme daha düşük oksidatif stres belirteçleriyle ilişkili bulundu (gözlemsel) |
| İlaçla uyumu | Doğrudan etkileşimi bilinmiyor; kilo ve beslenme hızla değiştiği için hekim tahlil zamanını belirler | Uyumludur; kahvaltıyla ilacınızın arası hekime ya da eczacıya sorulur |
| Eksiklik riski | Lif, bazı vitamin ve mineraller; kabızlık sık görülür | Düşük |
| Sürdürülebilirlik | Düşük; çoğu kişi uzun süre devam ettiremez | Yüksek; aile sofrasıyla uyumlu |
| Kime uygun | Hashimoto için öneri yoktur; başka bir sağlık nedeniyle hekim önermişse onun izleminde uygulanır | Hashimoto'lu yetişkinlerin çoğu |
| Kime uygun değil | Gebe ve emziren kadınlar, çocuk ve ergenler, böbrek hastalığı ya da yeme bozukluğu öyküsü olanlar | Belirgin bir alerji ya da çölyak varsa uyarlama gerekir |
Hangisi kime? Karar ağacı
- Kilo vermek istiyorsanız: Akdeniz tipi tabak, yeterli protein ve hafif kalori açığı yeterlidir. Plan kilo vermek için Hashimoto diyeti sayfasında.
- Uzun süredir kilo veremiyorsanız: önce tiroid değerleri, uyku ve öğün düzeni gözden geçirilir. Olası nedenler Hashimoto'da kilo verememe yazısında.
- Kan şekeriniz dalgalanıyorsa: karbonhidratı tamamen kesmek yerine düşük glisemik beslenme seçilir.
- Ketojenik diyeti yine de denemek istiyorsanız: hekiminiz ve diyetisyeninizle konuşun; başlangıçta ve sonrasında tahliller planlanır. Süreyi baştan belirlemek ve lif, sıvı alımını takip etmek gerekir.
- Lifli besinleri az yiyorsanız: ketojenik diyet bu açığı büyütür. Önce sebze, baklagil ve tam tahılı artıran bir düzen kurun; kabızlık ve tokluk sorunları çoğu zaman bununla azalır.
- Öğün saatleriyle oynamayı düşünüyorsanız: aralıklı oruç mu düzenli öğün mü karşılaştırmasına bakın.
İkisinin de uygun olmadığı durumlar
Bazı durumlarda ne çok düşük karbonhidratlı bir düzen ne de genel bir Akdeniz tabağı tek başına yeterli olur. Beslenme düzeni Hashimoto'nun çaresi değildir, hekim tedavisinin yerini tutmaz; ilaç ayarı her durumda hekimdedir.
- Çölyak tanısı varsa Akdeniz tipi tabak glutensiz tahıllarla kurulur.
- Tiroid değerleri henüz dengelenmediyse kilo için diyetten önce ilaç ayarının oturması beklenir.
- Diyabet ilacı kullanan kişide karbonhidratı ani düşürmek kan şekerini tehlikeli biçimde düşürebilir; değişiklik hekimle yapılır.
- Gebelik ve emzirme döneminde kilo verme diyeti uygulanmaz.
- Kolesterolünüz yüksekse ya da kalp hastalığı öykünüz varsa, tereyağı ve kırmızı et ağırlıklı bir ketojenik düzen uygun olmayabilir; karar hekimle verilir.
- Yeme bozukluğu öyküsü olan kişide katı kurallı diyetler kaygıyı artırabilir.
Kaynaklar
- Danailova Y ve ark. Nutritional Management of Thyroiditis of Hashimoto. Int J Mol Sci 2022 — Hashimoto'da genel beslenme yönetimi
- Osowiecka K, Myszkowska-Ryciak J. The Influence of Nutritional Intervention in the Treatment of Hashimoto's Thyroiditis. Nutrients 2023 — Hashimoto'da diyet müdahalelerinin kanıt düzeyi; ketojenik diyete ait yeterli çalışma bulunmaması
- Ruggeri RM ve ark. Influence of Dietary Habits on Oxidative Stress Markers in Hashimoto's Thyroiditis. Thyroid 2021 — bitkisel ağırlıklı beslenme ve oksidatif stres