Hashimoto'da magnezyum gerekir mi? Besinler ve takviye

Kas krampı, uykusuzluk ya da kabızlık için magnezyum, eczane rafında ve sosyal medyada en sık önerilen takviyelerden biri. Hashimoto (halk arasında haşimato) ile yaşıyorsanız bu ürünlerin bir de tiroid ilacınızla ilişkisi var. Bu yüzden konuya kutudan önce sofradan başlamak gerekir.

Magnezyum ne işe yarar, tiroidle ilgisi var mı?

Magnezyum kasların ve sinirlerin çalışmasında, kemik yapısında ve kan şekerinin düzenlenmesinde görev alan bir mineraldir. Vücuttaki pek çok enzim onsuz çalışamaz.

Tiroidle ilişkisi üzerine araştırmalar sınırlı. Çin'de yapılan geniş bir gözlemsel çalışmada kan magnezyumu çok düşük olanlarda tiroid antikorlarından anti-TG'nin pozitif çıkması ve hipotiroidi daha sık bulunmuş. Bu tür bir çalışma yalnız birliktelik gösterir; magnezyum takviyesinin Hashimoto'nun seyrini değiştirdiğine dair bir kanıt sunmaz. Sofradaki hedef, eksikliğe düşmemektir.

Magnezyum eksikliği nasıl anlaşılır?

Hafif eksiklik çoğu zaman belirti vermez. Belirgin eksiklikte şu şikâyetler görülebilir:

• Kas krampları, seğirme, kaslarda güçsüzlük
• Halsizlik, iştahsızlık, bulantı
• Ellerde ve ayaklarda karıncalanma
• İleri durumlarda kalp ritminde düzensizlik

Magnezyum tahlilinin istenmesi de sonucun yorumlanması da hekimin işidir. Eksikliğin daha sık görüldüğü durumlar şunlardır: uzun süren ishal, çölyak gibi emilimi bozan hastalıklar, kontrolsüz diyabet, düzenli alkol kullanımı, ileri yaş ve bazı ilaçların uzun süre kullanılması; hangi ilaçların bu etkiyi yapabileceğini hekiminiz ya da eczacınız söyler.

Magnezyum hangi besinlerde var?

Magnezyum bitkisel besinlerde yaygındır. Yeşil sebze, baklagil ve tam tahılın düzenli yer aldığı bir sofra bu minerali kendiliğinden getirir.

Bir gün şöyle olabilir: kahvaltıda yulaf lapasına bir avuç fındık; öğlen zeytinyağlı pazı ve yanında yoğurt; ikindi bir küçük muz; akşam kuru fasulye ve bulgur pilavı, yanında semizotu salatası. Kuruyemiş porsiyonları ve hangisinin ne getirdiği ceviz, badem ve fındık yazısında.

Pişirme sırasında magnezyum kaybolur mu?

Magnezyum suda çözünen bir mineraldir; sebze ve baklagil haşlandığında bir kısmı pişirme suyuna geçer. Ispanağı bol suda haşlayıp suyunu dökmek bu kaybı artırır.

• Zeytinyağlı sebzeleri az suyla, kendi suyunda pişirin ve suyuyla birlikte tüketin.
• Sebze çorbalarında haşlama suyu zaten tabağa gelir.
• Baklagilin ıslatma suyunu dökün, ama pişirme suyunu yemekte bırakın.
• Pirinç yerine zaman zaman bulgur ya da karabuğday seçin; kabuğu soyulmuş tahıl daha az magnezyum içerir.

Magnezyumu artırmak için sofrayı baştan değiştirmek gerekmez. Beyaz ekmeğin yerine tam buğday ekmeği seçmek, pilavın yanına bir kepçe nohut ya da kuru fasulye koymak, kahvaltıya bir avuç fındık eklemek ve öğlen tabağına bir kâse semizotu salatası katmak küçük ama düzenli adımlardır. Hangi değişikliğin size uygun olduğunu kilo hedefiniz, sindirim şikâyetleriniz ve sevdiğiniz yemeklerle birlikte diyetisyeninizle konuşabilirsiniz.

Kramp ve uykusuzluk için magnezyum takviyesi kullanmalı mıyım?

Gece bacak krampı ve uykusuzluk, magnezyumun en sık önerildiği iki şikâyettir. Ancak ikisinin de nedenleri çeşitlidir. Tiroid değerleri dengede değilken kas ağrısı ve kramp görülebilir. Sıvı kaybı, bazı ilaçlar ve uzun süre ayakta kalmak da kramp yapabilir.

Bu yüzden takviyeye geçmeden önce nedenin araştırılması gerekir. Magnezyum takviyesinin kramp ve uyku üzerindeki yararı herkes için gösterilmemiştir. Takviye kullanıp kullanmayacağınıza tahlilinize bakarak hekiminiz karar verir. Takviye kullanıp kullanmayacağınıza tahlilinize bakarak hekiminiz karar verir. Uyku tarafındaki akşam düzenini Hashimoto'da uyku yazısında anlattık.

Magnezyum takviyesi tiroid ilacını etkiler mi?

Etkileyebilir. Magnezyum içeren takviyeler, multivitaminler, mide yanması için kullanılan bazı antiasitler ve bazı müshiller tiroid hormonu ilacının (levotiroksin) bağırsaktan emilimini azaltabilir. Bu ürünleri kullanıyorsanız ilacınızı yazan hekime söyleyin.

İlacınızı hekiminizin tarif ettiği biçimde alın; kullandığınız ürünlerle arasını hekiminize ya da eczacınıza sorun. Genel çerçeve Hashimoto'da takviye yazısında. Kabızlık için kendi başınıza magnezyumlu müshil kullanmayın; sofrada yapılabilecekler Hashimoto'da kabızlık yazısında.

Yüksek miktarda magnezyum takviyesi ishal ve karın ağrısı yapabilir. Böbrek hastalığı olanlarda magnezyum vücutta birikebileceği için takviye ancak hekim önerirse kullanılır.

Hangi ürünlerde magnezyum bulunduğunu nasıl anlarım?

Magnezyum yalnız kendi adını taşıyan kutularda bulunmaz. Etiketin içindekiler bölümünde adı magnezyum diye başlayan bir madde geçiyorsa ürün magnezyum içerir. Şu ürünlere özellikle bakın:

• Multivitamin ve mineral tabletleri
• Kalsiyum, magnezyum ve çinkonun bir arada olduğu kemik ürünleri
• Suda eriyen efervesan tabletler ve enerji içecekleri
• Mide yanması için kullanılan çiğneme tabletleri ve şuruplar
• Bazı müshil şurupları ve tozları

Kullandığınız bütün ürünleri bir kâğıda yazıp hekiminize ya da eczacınıza gösterin. Tiroid ilacı ile kahvaltı, kahve ve takviyeler arasındaki genel ilişki tiroid ilacı ve kahvaltı yazısında.

Ne zaman hekime başvurmalı?

• Kramplarınız sıklaştıysa ya da kas güçsüzlüğü eşlik ediyorsa
• Çarpıntı ya da kalbinizde ritim düzensizliği hissediyorsanız
• Ellerinizde, ayaklarınızda veya ağız çevrenizde karıncalanma oluyorsa
• Haftalardır ishal yaşıyorsanız
• Böbrek hastalığınız varken magnezyum takviyesi önerildiyse
• Uzun süredir düzenli kullandığınız bir ilaç varken kramp ya da halsizlik fark ettiyseniz

Göğüs ağrısı, bayılma hissi ya da nefes darlığıyla birlikte çarpıntı olursa beklemeyin, 112'yi arayın.

Sık sorulan sorular

Hashimoto'yum, geceleri bacaklarıma kramp giriyor; magnezyum eksikliğim mi var?

Olabilir, ama bu olası nedenlerden yalnızca biridir. Tiroid değerlerinin dengede olmaması, gün içinde az sıvı almak, uzun süre ayakta kalmak ve bazı ilaçlar da gece krampı yapabilir. Kendi başınıza takviyeye başlamadan önce hekiminiz tiroid değerlerinize ve gerekirse magnezyum düzeyinize baksın. Bu arada yeşil sebze, baklagil ve kuruyemişi sofranızda artırabilirsiniz.

Hashimoto'm var, magnezyumu akşam alırsam tiroid ilacımı etkilemez, değil mi?

Bu, ilacınızı hangi düzende aldığınıza bağlıdır ve kararını hekiminiz ya da eczacınız verir. Magnezyum, ilacın bağırsaktan emilimini azaltabilecek minerallerdendir. Bazı kişiler tiroid ilacını akşam kullanır; bu durumda akşam alınan takviye ilaçla çakışabilir. Kullandığınız ürünü ve ilaç düzeninizi eczacınıza anlatın, arayı o belirlesin.

Hashimoto hastasıyım, her gün bitter çikolata yersem magnezyum ihtiyacımı karşılar mı?

Kakao oranı yüksek bitter çikolata magnezyum içerir, ama ihtiyacı karşılamak için ona güvenmek uygun olmaz. Çikolata aynı zamanda yağ, şeker ve kalori getirir. Günde bir iki kare keyif için yeterlidir. Magnezyumun asıl kaynağı ıspanak, pazı, nohut, kuru fasulye, bulgur ve bir avuç kuruyemişten oluşan sofradır.

Hashimoto'yum ve mide yanması için antiasit kullanıyorum; bu ilacımı etkiler mi?

Etkileyebilir. Antiasitlerin bir kısmı magnezyum, alüminyum ya da kalsiyum içerir ve bu maddeler tiroid ilacının emilimini azaltabilir. Mide yanması uzun süredir devam ediyorsa nedeninin araştırılması da gerekir. Kullandığınız ürünü hekiminize ya da eczacınıza gösterin; ilacınızla arasını ve ne kadar süre kullanacağınızı onlar belirlesin.

Kaynaklar

1. Wang K ve ark. Severely low serum magnesium is associated with increased risks of positive anti-thyroglobulin antibody and hypothyroidism. Sci Rep 2018 — kan magnezyumu çok düşük olanlarda anti-TG pozitifliği ve hipotiroidinin daha sık görülmesi (gözlemsel)
2. Jonklaas J ve ark. Guidelines for the treatment of hypothyroidism: prepared by the American Thyroid Association task force on thyroid hormone replacement. Thyroid 2014 — tiroid hormonu ilacının emilimini azaltabilen ilaç ve takviyeler
3. Mikulska AA ve ark. Metabolic Characteristics of Hashimoto's Thyroiditis Patients and the Role of Microelements and Diet in the Disease Management: An Overview. Int J Mol Sci 2022 — Hashimoto'da mikro besin ögelerinin yeri
4. NHS. Vitamins and minerals: Others — magnezyumun görevleri, besin kaynakları ve yüksek miktarda takviyenin ishal yapabilmesi